Яңалыклар

 
08.05.2018

Поздравление с 9мая на татарском

Мөхтәрәм ветераннар, тыл хезмәткәрләре, хөрмәтле хезмәттәшләр!
     Сезне Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Г.Ибраһимов ис. Тел, әдәбият һәм сәнгать институты коллективы бөек бәйрәмебез – Җиңү көне белән тәбрик итә. Ихлас күңелдән нык сәламәтлек, озын гомер, иминлек, мул тормыш телибез.
     Еллар үтү белән, әлеге вакыйганың кыйммәте арта гына бара. Без ветераннар, тыл хезмәткәрләре, сугыш чорының авырлыгын һәм югалтуларын кичергән ватандашларыбыз алдында баш иябез, тирән ихтирам хисләрен җиткерәбез һәм лаеклы рәвештә Институтыбызның күренекле галимнәре – Бөек Ватан сугышы ветераннары белән горурланабыз:

27.04.2018

Тукай Энциклопедиясен Мәскәү шәһәрендә тәкъдим итү

Тукай Энциклопедиясен Мәскәү шәһәрендә тәкъдим итү
     Бөек татар шагыйре Г.Тукайның туган көне уңае белән 26 апрельдә Мәскәү шәһәренең Татар Мәдәни үзәгендә Татарстан Фәннәр академиясенең Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты тарафыннан эшләнеп дөнья күргән Г.Тукай Энциклопедиясен тәкъдим итү чарасы үткәрелде.

27.04.2018

Москвичи возложили цветы к его памятнику Г. Тукая на татарском 2018 елның 26 апрелендә мәскәүлеләр Г.Тукайның туган көне уңае белән аның һәйкәленә чәчәкләр салдылар.

27.04.2018

Встреча с руководством Института языкознания РАН на татарском 26 апрельдә Мәскәү шәһәренә эшлекле сәфәре кысаларында Татарстан Фәннәр академиясенең Г.Ибраһимов исем. Тел, әдәбият һәм сәнгать институты директоры К.М.Миңнуллин Россия Фәннәр академиясенең Тел белеме институты җитәкчесе А.А.Кибрик белән һәм институтның әйдәп баручы фәнни хезмәткәрләре белән очрашты. Әлеге эшлекле очрашуда хәзерге тел белеменең актуаль мәсьәләре турында фикер алышу булды  һәм үзара хезмәттәшлек юнәлешләре билгеләнде.

26.04.2018

Презентация энциклопедии Г.Тукая в деревне Училе 2018 елның 24 апрелендә Татарстан Республикасының Арча районы Өчиле төп гомуми белем бирү мәктәбендә татар халкының бөек шагыйре Г.Тукайның (1886-1913) персональ энциклопедиясен тәкъдим итү кичәсе булды.

19.04.2018

Академик томнарны фәнни-текстологик әзерләү һәм бастырып чыгару мәсьәләләре     2018 елның 18 апрелендә Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты «Академик томнарны фәнни-текстологик әзерләү һәм бастырып чыгару мәсьәләләре» темасына түгәрәк өстәл оештырылды. 

    Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты татар әдәбияты классикларының һәм халык иҗаты мирасының академик томлыкларын фәнни-текстологик яктан әзерләп, халыкка җиткерү юнәлешендә күп эшләр башкара. Соңгы елларда Г.Исхакыйның 15 томлыгы, Г.Тукайның 6 томлыгы нәшер ителде. Бүгенге көндә Г.Ибраһимовның 15 томлык академик басмасы, халык авыз иҗаты әсәрләренең 25 томлыгы нәшер итүгә әзерләнә. «Академик томнарны фәнни-текстологик әзерләү һәм бастырып чыгару мәсьәләләре» темасына багышланган түгәрәк өстәл әлеге юнәлештәге фәнни эшчәнлекне заман таләпләренә туры китерү, камилләштерү максатыннан уздырылды.

29.03.2018

Сердин Муктат белән очрашу 2018 елның 29 мартында Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтының лексикография бүлеге хезмәткәрләре Румыния татары, татар милли оешма активисты, җәмәгать эшлеклесе Сердин Муктат белән очрашу оештырды.

27.03.2018

Г.Ибраһимов исемендәге институт фольклор экспедицияләрен 78 ел элек оештырган “Татар-информ”да Г.Ибраһимов исемендәге институт галимнәре халык иҗатын өйрәнү буенча экспедицияләр хакында сөйләште. (Казан, 27 март, “Татар-информ”, Мөршидә Кыямова). 

Г.Ибраһимов исемендәге институтның беренче фольклор экспедициясе 1940 елда, 78 ел элек оештырылган. 1940, 1945-1955 елларда Татарстанның барлык районнарында да халык авыз иҗаты үрнәкләре өйрәнелгән. Бу хакта бүген “Татар-информ”да Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты директорының фән эшләре буенча урынбасары Олег Хисамов әйтте.

01.03.2018

Галинең алтмыш еллык истәлеге 2018 елның 28 февралендә Татарстан Республикасы Аксубай районы Яңа Ибрай (Чәтрән) авылында күренекле татар язучысы, публицист, журналист Галиәсгар Гафуров-Чыгътайның (1867-1942) “Галинең алтмыш еллык истәлеге” дип аталган китабын тәкъдим итү кичәсе булды.

22.02.2018

Китап күргәзмә 2018 елның 21 февралендә Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтында 2017 елда әзерләнгән һәм нәшер ителгән фәнни-гамәли басмаларны тәкъдим итүгә багышланган чара узды.

06.02.2018

TATZET - Татарский язык: большой электронный свод 2018 елның 6 февралендә Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең кече залында «Татар теле: зур электрон тупланма «TATZET» платформасын ачу һәм тәкъдим итүгә багышланган чара узды.

19.12.2017

Ibragimov_nasledie_tat 14 декабрьдә Татарстан Фәннәр академиясенең Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты Казан шәһәре мәгариф идарәсе һәм Г.Ибраһимов исемендәге 17 нче гимназия белән берлектә, Галимҗан Ибраһимовның 130 еллык юбилей елына нәтиҗә ясау максатыннан, “Татарстанның яңа тарихында Галимҗан Ибраһимов мирасы” дип аталган түгәрәк өстәл уздырды. Мәгълүм булганча, әдип юбилеена бәйле чаралар март аенда аның исемен йөрткән мәктәптә ачылып киткән булса, апрель аенда Институт “Мәдәниятләр төрлелеге контекстында Г.Ибраһимов мирасы” дип аталган халыкара конференция оештырды, шулай ук июнь аенда Институт галимнәре катнашында туган ягы Солтанморат авылында да түгәрәк өстәл үткәрелде.

13.12.2017

Tagirov_2017_tat 2017 елның 11 декабрендә ТР Фәннәр академиясенең Кече залында ТР Фәннәр академиясе Г. Ибраһимов исем. Тел, әдәбият һәм сәнгать институтының театр һәм музыка бүлеге “Халык биюе һәм хореографик сәнгать: традицияләр һәм заман сулышы” дигән темага Халыкара фәнни-гамәли конференция уздырды. Г.Х. Таһировның тууына 110 ел тулуга багышланган бу фәнни чара ТР Дәүләт җыр һәм бию ансамбле һәм Казан дәүләт мәдәният институтының хореографик сәнгать факультеты халык биюләре кафедрасы белән берлектә оештырылды.

23.11.2017

KC_2017_tat 2017 елның 22 ноябрендә ТР ФА Г. Ибраһимов исем. Тел, әдәбият һәм сәнгать институтының әдәбият белеме бүлеге һәм ТР Язучылар берлеге әдәби тәнкыйть секциясенең берләштерелгән утырышы булды. Әлеге чарада язучы, әдәбиятчы Гали Рәхимнең (1892–1943) тууына 125 ел, әдәбият галиме, профессор Галимҗан Нигъмәтинең тууына 120 ел тулу уңаеннан “Татар әдәбият белеменең хәзерге торышы һәм актуаль проблемалары” дигән темага түгәрәк өстәл үткәрелде.

21.11.2017

Томск_2017_тат 2017 елның 16 ноябрендә Томск шәһәренең “Татар мәдәни үзәге”ндә Татарстан Фәннәр академиясенең Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты тарафыннан әзерләнгән “Милли-мәдәни мирасыбыз: Томск татарлары” җыентыгын презентацияләү чарасы булды. Томск татарларына әлеге хезмәтне Институтның фән эшләре буенча директор урынбасары Олег Хисамов һәм Язма һәм музыкаль мирас үзәге мөдире Илһам Гомәрев тәкъдим иттеләр.

27.10.2017

Theatre_2017 2017 елның 25 октябрендә ТР Фәннәр академиясе Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтының театр һәм музыка бүлеге «Театр тәнкыйтенең һәм театр белеменең көнүзәк мәсьәләләре» дигән тема буенча түгәрәк өстәл артында фикер алышу уздырды. Бу чара күренекле театр белгече һәм театр тәнкыйтьчесе Дания Әхәт кызы Гыймранова истәлегенә багышланган иде. Д. Гыймранова Г. Ибраһимов исем. ТӘһСИның театр һәм музыка бүлегенә гомеренең 45 елын багышлаган шәхес.

27.10.2017

School_2017 ТР ФА Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтында 2017 елның 18-20 октябрендә “XXI гасырда филология һәм сәнгать белеме” дигән I Халыкара яшьләр фәнни мәктәбе узды. Әлеге чара фәнни һәм фәнни-педагогик кадрлар әзерләү дәрәҗәсен үстерү, талантлы яшьләрдә фундаменталь фәнни тикшеренүләргә кызыксыну уяту максатларын күз уңында тотып оештырылды. Мәктәп эшчәнлегендә ТР Фәннәр академиясе, республиканың фәнни һәм фәнни-белем бирү оешмалары галимнәре, массачыл-мәгълүмати чаралар, шулай ук Алматы (Казакъстан Республикасы), Новосибирск, Санкт-Петербург, Махачкала шәһәрләренең фәнни-тикшеренү үзәкләреннән белгечләр катнашты.

06.10.2017

Auezov_tat 2017 елның 28 сентябрендә Алматы шәһәрендә казакларның күренекле язучысы М.О. Ауэзовның тууына 120 ел тулу уңае белән “М.О. Ауэзов һәм милләтнең рухи яңарышы (“М.О. Ауэзов и духовное возрождение нации”) дигән Халыкара фәнни сипозиум уздырылды.

06.07.2017

Siberia_2017 Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты галимнәренең чираттагы комплекслы экспедициясе 2017 елның 19–29 июнь көннәрендә Новосибирск өлкәсенең Колыван һәм Каргат районнарында эшләде. Экспедициянең максаты – әлеге региондагы татар авылларын барлау, халыкның рухи һәм матди культурасын өйрәнү, тел үзенчәлекләренә һәм фольклорына кагылышлы материал туплау иде. Экспедиция Колыван районының Умар (Юрт-Ора), Акбалык (Юрт- Акбалык), Казанка һәм Каргат районының Муса (Мусы), Җәйләү (Теренино), Кышлау (Шибаки), Форпост-Каргат авылларында материал туплады. Колыван районының Умар авылында чат татарлары, Акбалык һәм Казанка авылларында Идел буеннан күчкән Казан татарлары яши. Каргат районының борынгы төп халкы – бараба татарлары. Алар да төрле чорларда бирегә күчеп килгән Казан татарлары белән кушылган.

24.05.2017

“2014 – 2020 елларга Татарстан Республикасы дәүләт телләрен һәм Татарстан Республикасында башка телләрне саклау, өйрәнү һәм үстерү” Татарстан Республикасы Дәүләт программасы кысаларында, Институт 2017 елга Мөслим белән Минзәлә районнарына комплекслы экспедиция оештыруны максат итеп куйды. Әлеге экспедиция 12–25 июньдә оештырылачак. 

 Шул максаттан, 15 майда Институтның гыйльми сәркатибе Р.Г. Галиуллин, язма һәм музыкаль мирас үзәге җитәкчесе И.Г. Гомәров, тасвирый һәм декоратив-гамәли сәнгать бүлеге мөдире Р.Р. Солтанова Мөслим районында экспедицияне нәтиҗәле оештыруга багышланган фәнни семинар уздырды. Әлеге семинарда Мөслим муниципаль районының Совет аппараты җитәкчесе А.М. Әхмәтҗанов, социаль мәсьәләләр буенча башкарма комитет җитәкчесе урынбасары Р.Җ. Солтанов, мәдәният, мәгариф тармагы җитәкчеләре, авыл җирлеге башлыклары, музей, китапханә, матбугат вәкилләре, районның күренекле язучылары – Г.Тукай исем. Дәүләт премиясе лауреаты Фоат Садриев, күренекле шагыйрь Мөҗәһит Әхмәтҗанов һ.б. катнашты. Киңәшмәдә июнь аенда Мөслим районында узачак комплекслы экспедициянең максатлары тәгаенләнде, эш графигы кабул ителде.

Центр перспективных экономических исследований Академии Наук РТ 50 лучших инновационных идей для Республики Татарстан Виртуальный музей-библиотека Академии Наук Республики Татарстан Татарстанский ЦНТИ